Nature’da yayımlanan bu makale, “gezegen sınırları” kavramını ortaya koyarak Antroposen tartışmasına ölçülebilir bir çerçeve kazandırdı.
Johan Rockström ve 28 bilim insanı, Holosen boyunca insan uygarlığının geliştiği görece kararlı koşulları korumak için aşılmaması gereken dokuz Yer sistemi süreci tanımladı: iklim değişikliği, biyoçeşitlilik kaybı, azot ve fosfor döngüleri, stratosferik ozon, okyanus asitlenmesi, tatlı su kullanımı, arazi kullanımı değişimi, atmosferik aerosoller ve kimyasal kirlilik.
Bulgular
- Yazarlar, 2009 itibarıyla üç sınırın — iklim değişikliği, biyoçeşitlilik kaybı hızı ve azot döngüsü — aşıldığını hesapladı.
- Sınırlar birbirinden bağımsız değil; birinin aşılması diğerlerini de zorlayabilir.
Neden önemli?
Çerçeve, “sürdürülebilirlik” kavramını gezegen ölçeğinde somut eşiklere bağladı ve sonraki yıllarda BM, AB ve pek çok kentin politika belgelerine girdi.
Kaynak: Nature 461, 472–475