İçeriğe geç
18 Kasım 2026, Çarşamba COP31 Antalya sürüyor · 10. gün CO₂: 424,6 ppm (2024, NOAA) · Isınma: +1,55 °C (2024, WMO)

Araştırmalar

Ruddiman (2003): Antropojenik sera çağı binlerce yıl önce başladı

Antroposen Araştırma Masası 8 Ekim 2026 · 1 dk okuma

İklimbilimci William Ruddiman, “Erken Antroposen” hipotezini ortaya atarak insanın iklim üzerindeki etkisinin tarımın yayılmasıyla başladığını savundu.

Hipotez

  • Buz çekirdeği kayıtlarına göre CO₂ yaklaşık 8.000 yıl önce, önceki buzul arası dönemlerden beklenmeyen biçimde yükselmeye başladı; Ruddiman bunu tarım için yapılan orman açmaya bağladı.
  • Metan yaklaşık 5.000 yıl önce artmaya başladı; neden olarak sulu çeltik tarımı ve hayvancılık gösterildi.
  • Ruddiman’a göre bu erken salımlar olmasaydı gezegen yeni bir buzullaşmaya doğru ilerleyebilirdi.

Neden önemli?

Hipotez tartışmalı olmayı sürdürse de, Antroposen’in tek bir “an” değil uzun bir süreç olarak düşünülmesine ve sorumluluğun tarihsel derinliğinin tartışılmasına önemli katkı yaptı.

Kaynak: Climatic Change 61, 261–293

Antroposen’i sosyal medyada takip edin

İlgili içerikler