Antalya’daki zirvenin ikinci gününde 140’ı enerji ve ulaşım başlıklı yaklaşık 370 oturum yapıldı. Kurum, Bowen ve Stiell ortak basın toplantısında elektrifikasyonu öne çıkardı; Türkiye İsrail’i liderler zirvesine davet etmedi.
BM İklim Değişikliği Konferansı COP31, ikinci gününde Enerji ve Ulaştırma temasıyla devam etti. Konferans programına göre Antalya EXPO alanında gün boyunca yaklaşık 370 oturum düzenlendi; bunların 140’ı doğrudan enerji ve ulaşım başlığı altındaydı.
Ortak basın toplantısı: “Hızlanmak zorundayız”
Sabah saatlerinde COP31 Başkanı Murat Kurum, Müzakereler Başkanı Avustralya İklim ve Enerji Bakanı Chris Bowen ve BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) İcra Sekreteri Simon Stiell ortak bir basın toplantısı düzenledi. Bowen, Türkiye’nin hazırlıklarını övdü; elektrifikasyonun enerji krizi ve enerji güvenliği tartışmasının merkezinde olduğunu söyledi.
Stiell, yaklaşık 180 şirketin elektrik sistemlerinin iyileştirilmesi için 1,7 trilyon dolarlık yatırım çağrısına dikkat çekti ve COP31 Eylem Gündemi’nin, elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payını 2035’e kadar yüzde 35’e çıkarma hedefini hatırlattı. ABD’nin yokluğuna ilişkin soruya ise federal kararlara rağmen ABD’deki eyalet ve yerel yönetimlerle devlet dışı aktörlerin sürece bağlı kaldığı yanıtını verdi.
İklim değişikliğinin hızlı bir çözümü yok.
Simon Stiell, UNFCCC İcra Sekreteri
Aynı sabah eski COP başkanlarının imzasını taşıyan ortak bir bildirge de sunuldu. Aralarında COP21’in başkanı Laurent Fabius, COP26’nın başkanı Alok Sharma ve COP30’un başkanı André Corrêa do Lago’nun bulunduğu isimler, Kurum’a destek vererek Paris Anlaşması’nın uygulanmasında süreklilik çağrısı yaptı. Fabius öncelikleri elektrifikasyon, metan azaltımı, okyanuslar, iklim finansmanı ve çok taraflı işbirliği olarak sıraladı.
Müzakerede yeni yöntem: son güne bırakmamak
Bowen, iklim eylemini hızlandıracak pratik önlemleri içeren bir “başkanlık kararı” metninin, alışılageldiği gibi son günlere bırakılmadan konferans boyunca adım adım geliştirileceğini açıkladı. Bowen, kararın değeri, unsurları ve ne kadar ileri gidileceği konusunda görüş ayrılıkları olacağını kabul ederek hedefin “uzlaşının izin verdiği en iddialı, en sonuç odaklı karar” olduğunu söyledi. En çetin başlığın, gelişmekte olan ülkelerin uyum finansmanına daha hızlı erişim talebiyle finansman olması bekleniyor.
Mavi ve Yeşil Bölge’de enerji
Resmî müzakerelerin yürüdüğü Mavi Bölge’de bakanlar Azerbaycan–Kazakistan–Özbekistan yeşil enerji ortaklığını görüştü; enerji güvenliği ve Ukrayna’nın enerji dönüşümü, jeopolitik riskler altında enerji güvenliği ve dönüşümün finansmanı panelleri yapıldı. Başkanlığın Eylem Gündemi kapsamında IRENA ve IEA ile birlikte Küresel Elektrifikasyon Bakanlar Toplantısı ve Forumu düzenlendi; açık deniz rüzgârı, yeşil enerji koridorları, denizcilikte sürdürülebilir yakıtlar ve fosil yakıtlardan geçiş de masadaydı.
Halka açık Yeşil Bölge’de ise sürdürülebilir ulaşım, temiz enerji yatırımları, sanayide karbonsuzlaşma, sürdürülebilir havacılık yakıtları, enerji depolama ve ulaşımda yapay zekâ konuşuldu.
Diplomasi: İsrail davet edilmedi, ABD masada yok
Kurum, Gazze’deki saldırıları gerekçe göstererek ev sahibi olarak İsrail’e liderler zirvesi için davet gönderilmediğini açıkladı: “Barışın olmadığı yerde iklim adaleti olamaz.” Kurum, Türkiye’nin bu tutumunun konferans boyunca Gazzeli çocukların ve Filistinli sanatçıların eserlerinden oluşan sergilerle süreceğini de söyledi. İsrail UNFCCC tarafı olmaya devam ediyor; alt düzey heyetlerin müzakerelere katılıp katılmayacağı netleşmedi.
ABD ise yıl başında UNFCCC ve Paris Anlaşması’ndan çekildiği için Antalya’da resmî heyetle yer almıyor. Yaklaşık 90 devlet ve hükümet başkanının katılması beklenen liderler bölümü 11–12 Kasım’da yapılacak.
Önceki haberler: COP31 Antalya’da başlıyor · COP31’in gündemi · Arka plan: Gelecek ve COP31.
Kaynak: Anadolu Ajansı / Daily Sabah / The National / BM Haber Merkezi